هوش مصنوعی در زندگی روزمره
وقتی هر دو فکر می‌کنیم حق با ماست، چطور از هوش مصنوعی کمک بگیریم؟
۶ دقیقه مطالعه
وقتی دو نفر درباره یک موضوع نظر متفاوتی دارند، معمولاً هر کدام شواهدی را بیشتر می‌بینند که نظر خودشان را تأیید می‌کند. این اتفاق لزوماً از بدخواهی نمی‌آید؛ هر نفر تجربه، نگرانی و اولویت‌های خودش را دارد. یک ابزار هوش مصنوعی می‌تواند کمک کند بحث را منظم‌تر کنیم، اما فقط وقتی که از آن برای بررسی دیدگاه‌ها استفاده کنیم، نه برای گرفتن تأیید.
قدم اول: هر دو دیدگاه را جدا و منصفانه بنویسید
به‌جای اینکه از AI بپرسید «کدام‌مان درست می‌گوییم؟»، مسئله را با توضیح مشابه برای هر دو طرف مطرح کنید. بنویسید هر نفر چه پیشنهادی دارد، چرا آن را مناسب می‌داند و چه چیزی برایش مهم است. اطلاعات حساس یا خصوصی را بدون ضرورت وارد ابزار نکنید.
قدم دوم: از مدل بخواهید استدلال‌ها را بازسازی کند
می‌توانید از چنین درخواست کلی استفاده کنید:
ما درباره یک تصمیم دو دیدگاه متفاوت داریم. ابتدا استدلال هر طرف را جداگانه و بدون قضاوت خلاصه کن. سپس فرض‌های پنهان، اطلاعاتی که هنوز نداریم و معیارهایی را که باید مقایسه کنیم مشخص کن. اگر اطلاعات کافی نیست، به‌جای نتیجه‌گیری سؤال بپرس.
این درخواست بهتر از «ثابت کن من حق دارم» است، چون مدل را به بررسی ساختار مسئله هدایت می‌کند. بااین‌حال، پاسخ همچنان ممکن است ناقص یا اشتباه باشد.
قدم سوم: از AI بخواهید از هر دو دیدگاه دفاع کند
یک تمرین مفید این است که مدل ابتدا قوی‌ترین استدلال برای گزینه اول و سپس برای گزینه دوم را ارائه کند. بعد بپرسید هر استدلال به چه فرضی وابسته است و چه اطلاعاتی می‌تواند آن را تغییر دهد. این کار کمک می‌کند استدلال طرف مقابل را بهتر بفهمید، حتی اگر در نهایت موافقش نباشید.
قدم چهارم: معیارهای تصمیم را مشخص کنید
فرض کنید دو همکار درباره انتخاب یک ابزار اختلاف دارند. یکی سرعت را مهم‌تر می‌داند و دیگری هزینه و امکان نگهداری را. تا وقتی معیارها روشن نشده باشند، بحث ممکن است بارها تکرار شود. از AI بخواهید معیارها را در یک جدول کنار هم بگذارد؛ اما وزن هر معیار را خودتان تعیین کنید.
قدم پنجم: گزینه سوم را بررسی کنید
گاهی بهترین نتیجه، انتخاب کامل یکی از دو پیشنهاد نیست. مثلاً می‌توانید یک گزینه را برای مدت کوتاهی آزمایش کنید، بخشی از دو ایده را ترکیب کنید یا پیش از تصمیم نهایی اطلاعات بیشتری جمع کنید. از AI بخواهید گزینه‌های میانه و پیامدهای احتمالی هر کدام را پیشنهاد دهد.
چرا نباید پاسخ هوش مصنوعی را حکم نهایی بدانیم؟
مدل ممکن است اطلاعات ناقص داشته باشد، جزئیات مهم را متوجه نشود یا استدلالی را با اطمینان بیش از حد ارائه کند. همچنین در موضوعات ارزشی، پاسخ واحدی وجود ندارد که جای اولویت‌ها و مسئولیت انسانی را بگیرد. هر دو نفر باید بتوانند خروجی را نقد کنند یا نپذیرند.
بررسی مشترک در ایوا
اگر یکی جداگانه از یک چت‌بات بخواهد «ثابت کند حق با من است»، دیگری فقط نتیجه را می‌بیند، نه اینکه استدلالش چطور خلاصه شده. در ایوا می‌توانید همان درخواست منصفانه را وسط بحث بگذارید: خلاصه هر دو دیدگاه، فرض‌های پنهان و سؤال‌هایی که هنوز جواب ندارند. بعد هر کدام بگویید کدام بخش دقیق است و کدام را قبول ندارید. برای آشنایی با این تجربه، ایوا چیست؟ را بخوانید.
هدف از استفاده از AI در اختلاف نظر این نیست که یک برنده اعلام شود. هدف این است که فرض‌های پنهان، معیارهای تصمیم و راه‌های دیگری که ندیده بودیم آشکار شوند.